دست‌نوشته‌های مردم و دیوارهایی که «تاریخ شفاهی» این روزهای ایران شده است

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، در دو روز مراسم وداع با پیکر شهید آیت الله خامنه‌ای و خانواده‌اش در تهران، این دیوارهای سیاه‌رنگ تقریبا از دست‌نوشته‌های مردم سفید شده بود. آنقدری که بعضی برای نوشتن روی دوش دیگری می‌رفتند تا گوشه‌ای از دیوار جا پیدا کنند.

یکی از کسانی که با تلفن همراهش از این جملات این دیوارها عکس می‌انداخت، می‌گفت که «خیلی جالب هستن چیزهایی که مردم نوشتن. مثل یادگاری می‌مونه. انگار آخرین حرفی رو که می‌خواستن بگن، نوشتن. مثلا یکی نوشته: نشد که کار امامِ مرا تمام کنید...کنون به خامنه‌ایِ جوان سلام کنید.»

بعضی دست‎‌نوشته‌ها احساسات و دلتنگی دوستداران رهبر شهید انقلاب اسلامی نشان می‌دادند. روی یکی از دیوارها خطاب به آیت الله خامنه‌ای نوشته بود: «ما را ببخش.» یا از طرف پدر یک شهید مدافع حرم نوشته شده بود: «ای رهبر شهیدم، سلام ما را به پسرم محمدرضا بیات برسان.»

یکی از حاضران که از شیراز آمده بود، گفت: «این نوشته‌ها دلبستگی مردم به رهبر شهیدمون میده. انگار دنبال یک گمشده‌ای می‌گردیم. من هم نوشتم آقاجون دعامون کنید. اللهم عجل لولیک الفرج.» فرد دیگری هم گفت: «خواستم یک پیامی برای رهبر شهید بنویسم. از طرفش نوشتم یا حسین.»

نوشته‌های در هم پیچیده، توجه کودکان را هم به خودش جلب کرده بود. آقایی که از فرزندانش هنگام نوشتن روی دیوارها عکس می‌انداخت، گفت: «هر دو پسرم من را آوردند اینجا تا روی دیوارها بنویسیم.

نوشته‌های مردم اما با پیام‌های سیاسی هم همراه بود. خانمی که از بندرعباس به مصلی تهران آمده بود، همانطور که از دیوارهای فیلم می‌گرفت، گفت به «شعارهای مرگ بر آمریکا» چشم دوخته است. او گفت: «چیزی که در دل مردم ایران هست، فقط مرگ بر آمریکاست.»

یکی از عکاسان گفت از نوشته‌ها حس و حال مردم مشخص است. «انتقام، خونخواهی و مرگ بر اسرائیل و مرگ بر آمریکا» در میان نوشته‌ها بسیار دیده می‌شود. آقایی از شهر مرند آذربایجان شرقی گفت: مردم خواستار بازدارندگی هستند؛ آنها برای انتقام دو راه دارند. یکی اینکه پشت مسئولان که خوانخواه رهبر شهید هستند بایستند و دیگری اینکه «خدا کند آمریکا اشتباه کند و زمینی حمله کند تا دست ما به قاتلان رهبر برسد.

در میان جملات و ابراز احساسات مردم روی دیوارهای مصلی تهران، کسانی که خواستار «مرگ ترامپ» بودند، خواسته خود را با عبارات فارسی و انگلیسی نوشته بودند. روی یکی از دیوارها نوشته بود: جهان با محو اسرائیل زیبا می‌شود.» و جملاتی که ابراز نفرت از وطن‌فروش‌ها و هواداران دشمن را نشان می‌داد، به چشم می‌آمد. یا جملات و شعارهایی که مردم در آنها از مسئولان خواسته‌اند حافظ منافع ملی در مذاکرات باشند. از شیعیان سوریه و مردم کشمیر هم روی دیوارها اثری بر جا مانده بود.

دیوارنویسی فقط محدود به صحن مصلی تهران و مراسم وداع نیست و به ویژه پس از جنگ تحمیلی سوم، در کوچه‌ها و خیابان‌ها هم دیده می‌شود. این روزها دیگر فقط صدای شعارها پیام‌ها را نمی‌رسانند و دیوارنوشته‌ها بیشتر از قبل رسانه مردم ایران شده است.

ابراهیم اسدی بیدمشکی